قرارداد مشارکت در ساخت، صرف نظر از کاربری ملک، یک نوع قرارداد مدنی است که مالک زمین (آورنده ملک) با سازنده (آورنده سرمایه، دانش فنی و اجرا) منعقد میکند. با این حال، ماهیت و هدف نهایی هر نوع کاربری، تفاوتهای اساسی در نحوه اجرای پروژه ایجاد میکند.
| وجه تمایز | مسکونی | تجاری | اداری |
| هدف اصلی | سکونت، آسایش، حفظ حریم خصوصی. | کسب سود، جذب مشتری، انجام معاملات. | انجام امور دفتری، ارائه خدمات، سازماندهی نیروی کار. |
| پیچیدگی فنی و طراحی | نسبتاً استاندارد، تأکید بر نورگیری و پلان داخلی. | بسیار پیچیده؛ نیاز به دهانههای بزرگ، رمپهای خاص، تأمین پارکینگ بسیار زیاد، تأسیسات ویژه (تهویه مرکزی). | پیچیدهتر از مسکونی؛ تأکید بر لابی، آسانسورهای پرسرعت، شبکه ارتباطات و فضای کار منعطف. |
| هزینه عوارض و پروانه | معمولاً پایینتر. | بالاترین عوارض شهرداری به دلیل ارزش افزوده بالا. | بالاتر از مسکونی، اما پایینتر از تجاری. |
| تقسیم سهم (درصد مشارکت) | عمدتاً بر اساس ارزش زمین و هزینه ساخت عرفی. | به دلیل ارزش بسیار بالای واحد تجاری (برّ مغازه) و هزینههای خاص، محاسبه پیچیدهتر است و سازنده ممکن است سهم کمتری از کل متراژ را بپذیرد. | محاسبه نسبتاً نزدیک به مسکونی یا با ضریب کمی بالاتر. |
| نقدشوندگی و ریسک | نقدشوندگی بالا، ریسک فروش نسبتاً کم. | ریسک فروش متوسط تا بالا (بسته به موقعیت و رکود بازار)، اما سود بسیار بالا در صورت موفقیت. | ریسک متوسط، خریداران معمولاً سرمایهگذار یا شرکت هستند. |
کاربریهای خاص (ورزشی، فرهنگی، خدماتی):
در پروژههای با کاربریهای عمومیتر مانند ورزشی (سالنها، استخر)، فرهنگی (سینما، کتابخانه) و درمانی، تفاوتهای زیر مشهود است:
طرف قرارداد: اغلب پروژهها با مشارکت نهادهای دولتی، شهرداری یا سازمانهای نیمه دولتی انجام میشود.
ضوابط و استانداردها: رعایت استانداردهای بینالمللی (مثلاً برای استادیوم) یا ضوابط دقیق سازمانهای متولی (مثلاً میراث فرهنگی برای بناهای فرهنگی) الزامی است.
سودآوری: هدف اولیه خدمترسانی است، نه صرفاً سود تجاری. سهمالشرکه ممکن است به جای واحد، به صورت حق بهرهبرداری بلندمدت (BOT)، مدیریت پروژه یا دریافت مبلغ نقدی تعیین شود.
تأمین مالی: اغلب نیاز به تأمین مالی و سرمایهگذاری خارجی یا بانکی در حجم بالا دارد.
